Bilim insanları, zihinde konuşmayla ilgili düşünceleri gerçek zamanlı olarak sesli kelimelere dönüştürebilen bir cihaz geliştirdi. ABD’den araştırmacılar, bu cihazı, yürüttükleri çalışma ile beyin aktivitelerini sese çeviren bir yapay zeka modeliyle eğitti.
Detaylarına Nature Neuroscience Dergisi’de yer verilen cihazı bilim insanları, 18 yıl önce felç geçirerek konuşma yetisini kaybeden 47 yaşındaki bir kadının beynine yerleştirdi. Cihazın doğrudan beynin konuşma merkezine nöroprotez ile yerleştirildiği ve beynin bu bölgesinden gelen sinyalleri sürekli olarak analiz ettiği belirtildi.
Hastanın belirli cümleleri zihninde canlandırdığında beynindeki sinyalleri elektrotlar aracılığıyla kaydeden araştırmacılar, hastanın felç geçirmeden önceki ses kayıtlarından yararlanarak oluşturdukları ses sentezleyicisiyle düşünceleri gerçek zamanlı olarak sesli kelimelere dönüştürdü.
Araştırmacılar, henüz deneme aşamasında olsa da cihazın bir gün konuşamayanlara ses olma konusunda yardımcı olabileceğini ifade ediyor.
Benzer bir çalışma, şubat ayında BioRxiv’de yayınlanmıştı. BioRxiv’de yayınlanan araştırmaya göre 67 yaşındaki bir kadının beynine yerleştirilen (nöroprotez) implanlarla, kadının dış dünyayla iletişim kurma yeteneğini geri kazanması sağlanmıştı. Araştırmada T12 ismi verilen kadının, amyotrofik lateral skleroz (ALS) veya beynin vücuttaki kasları kontrol etme yeteneğini aşamalı olarak çalan Lou Gehrig hastalığı nedeniyle konuşmasını yavaş yavaş kaybettiği belirtildi. Bu çalışmada yaklaşık 125 bin kelimelik bir implant kullanılmış ve konuşma kodunu çözmek için en büyük kelime dağarcığı kitaplığından yararlanılmıştı. Bununla birlikte dil modelleri veya otomatik tamamlama işlevine benzer yapay zeka algoritmalarından da faydalanıldığı belirtilmişti. Sözkonusu çalışma umut verici bulunsa da henüz klinik olarak uygulanabilir olmadığının da altı çizilmişti.
Konuşma nöpoprotezi teknolojisi gelişimini sürdürdükçe beynin düşünme ve konuşma işlevi ile ilgili çığır açan ve umut veren ilerlemelere tanık olacağız.
